ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ, ਇਟਲੀ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ, ਸਵੀਡਨ ਅਤੇ ਨਾਰਵੇ ਦੇ ਪੰਜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਘਰ ਪਰਤੇ। ਆਪਣੀ ਪੰਜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਈ ਰਣਨੀਤਕ ਅਤੇ ਦੁਵੱਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੰਗਠਨ (FAO) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ ਕੁ ਡੋਂਗਯੂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਰਤੀ ਚੌਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਵੀ ਭੇਟ ਕੀਤੇ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਤੋਂ ਪਲੱਕੜ ਲਾਲ ਚੌਲ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਗੋਵਿੰਦਭੋਗ ਚੌਲ, ਹਿੰਦ-ਗੰਗਾ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ, ਅਸਾਮ ਤੋਂ ਜੋਹਾ ਚੌਲ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕਲਾਨਾਮਕ ਚੌਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਖੁਸ਼ਬੂ, ਸੁਆਦ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਮੁੱਲ ਹੈ। ਕਲਾਨਾਮਕ ਚੌਲ ਨੂੰ “ਬੁੱਧ ਚੌਲ” ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਸਮਤੀ ਨੂੰ “ਖੁਸ਼ਬੂ ਦੀ ਰਾਣੀ” ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ FAO ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਾਜਰਾ ਬਾਰ ਵੀ ਭੇਟ ਕੀਤੇ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਗਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਜਵਾਰ ਅਤੇ ਬਾਜਰੇ ਵਰਗੇ ਬਾਜਰੇ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ, ਫਾਈਬਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਲਵਾਯੂ-ਲਚਕੀਲੇ ਫਸਲਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਜੋਂ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਲਾਲ ਚੌਲ: ਲਾਲ ਚੌਲ ਜਿਸਨੂੰ ‘ਮੱਟਾ’ ਜਾਂ ‘ਪਲੱਕਦਨ ਮੱਟਾ’ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕੇਰਲ ਦੇ ਪਲੱਕੜ ਦੀ ਕਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਉਗਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਦੇਸੀ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਆਕਰਸ਼ਣ ਇਸਦਾ ਲਾਲ-ਭੂਰਾ ਰੰਗ ਅਤੇ ਮੋਟੇ ਪੂਰੇ ਅਨਾਜ ਹਨ ਜੋ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪਾਲਿਸ਼ਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚੌਲ ਫਾਈਬਰ, ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ6 ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ। ਇਹ GI-ਟੈਗ ਕੀਤਾ ਉਤਪਾਦ ਪੱਛਮੀ ਘਾਟਾਂ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਗੋਬਿੰਦੋਭ ਚੌਲ: ਗੋਬਿੰਦੋਭ ਚੌਲ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ, ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਅਤੇ ਛੋਟੇ-ਅਨਾਜ ਵਾਲੇ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਅਕਸਰ “ਬੰਗਾਲ ਦਾ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਕਟੋਰਾ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਛੋਟਾ ਅੰਡਾਕਾਰ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਇਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੁਣ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਣੀ ਮੱਖਣ ਵਾਲੀ, ਮਿੱਠੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ-ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਚਿਪਚਿਪਾ ਬਣਤਰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਪਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਖਿਚੁਰੀ ਵਰਗੇ ਰਵਾਇਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ: ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ ਜਿਸਨੂੰ “ਖੁਸ਼ਬੂਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ” ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਪਜਾਊ ਇੰਡੋ-ਗੰਗਾ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਲੰਬੇ-ਅਨਾਜ ਵਾਲੀ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੇ ਪਤਲੇ, ਲੰਬੇ ਦਾਣੇ ਹਨ ਜੋ ਪਕਾਉਣ ‘ਤੇ ਲਗਭਗ ਦੁੱਗਣੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵਿਲੱਖਣ ਖੁਸ਼ਬੂ ਅਤੇ ਹਲਕੇ, ਵੱਖਰੇ-ਅਨਾਜ ਵਾਲੀ ਬਣਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਲੂਟਨ-ਮੁਕਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਮੱਧਮ ਗਲਾਈਸੈਮਿਕ ਇੰਡੈਕਸ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਨੂੰ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸਿਹਤਮੰਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੋਹਾ ਚੌਲ: ਜੋਹਾ ਚੌਲ ਅਸਾਮ ਦੀ ਬ੍ਰਹਮਪੁੱਤਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਉਗਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਦੇਸੀ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਇਹ “ਸਾਲੀ” (ਸਰਦੀਆਂ) ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਛੋਟੇ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਤੀਬਰ ਮਿੱਠੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਇਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੁਣ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰ ਤੇਲ ਦੀ ਉੱਚ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਚੌਲ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਹਲਕਾ ਮੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸੁਆਦ ਹੈ।
ਕਾਲਾ ਨਮਕ ਚੌਲ: ਕਾਲਾ ਨਮਕ ਚੌਲ ਜਿਸਨੂੰ “ਬੁੱਧ ਚੌਲ” ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਰਾਈ ਖੇਤਰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਿਧਾਰਥਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦਾ ਕਾਲਾ ਛਿਲਕਾ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨਾ-ਪਤਲਾ ਦਾਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੌਲ ਆਇਰਨ, ਜ਼ਿੰਕ ਅਤੇ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਗਲਾਈਸੈਮਿਕ ਇੰਡੈਕਸ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਾਜਰਾ ਬਾਰ: ਬਾਜਰਾ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੋਲਾਪੁਰ, ਅਹਿਮਦਨਗਰ ਅਤੇ ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ। ਜਵਾਰ ਅਤੇ ਮੋਤੀ ਬਾਜਰਾ ਇੱਥੇ ਉਗਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁੱਖ ਫਸਲਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇ ਅਰਧ-ਸੁੱਕੇ ਜਲਵਾਯੂ ਅਤੇ ਘੱਟ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਖੁਰਾਕੀ ਫਾਈਬਰ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਖਣਿਜਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ। ਬਾਜਰਾ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਸੁਆਦੀ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਬਾਜਰਾ ਬਾਰ ਜੋ ਸਿਹਤ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਖਪਤ ਨੂੰ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਾਜਰਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਮਿਸ਼ਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।