ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਭਾਰਤ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (ਡਬਲਯੂਐਚਓ) ਦੁਆਰਾ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ -19 ਕਾਰਨ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕੋ ਮਾਡਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਛੇ ਪੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਚਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਕਾਰਜਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦੇਣਾ ਪਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਦੋ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਡਬਲਯੂਐਚਓ ਨੂੰ ਸਹਿਯੋਗ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਰਸਮੀ ਸੰਚਾਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਰਾਹੀਂ ਦੂਜੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਕਾਰਜਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਬਲਯੂਐਚਓ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਛੇ ਪੱਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਤੱਥ ਹੈ ਕਿ ਅੰਕੜਾ ਮਾਡਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਸਾਂਝੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਾਡਲ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਫਿੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਸਾਰੇ ਪਹੁੰਚਾਂ ਅਤੇ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਊਨੀਸ਼ੀਆ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਸਹੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ 1.3 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਇਹ ਮਾਡਲ ਟੀਅਰ 1 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਇਹ 18 ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਗੈਰ-ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਡੇਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮਾਰਜਿਨ ਅਜਿਹੇ ਮਾਡਲਾਂ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਦੀ ਵੈਧਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। WHO ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਡਲ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਵਾਸ-ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤੱਥ ਸਾਂਝੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਹਨ।