ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ – ਰੂਸ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਜਿੱਥੇ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਵਾਸੀ ਕੁਚਲੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਲੋਕ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਸੰਤਾਪ ਭੋਗ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਕਿਸੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਣ ਦਾ ਨਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈ ਰਹੀਆਂ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਗੰਗਾ ਰਾਹੀਂ ਹੁਣ ਤਕ 13300 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਦੂਤਘਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਮਰਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸੁਣਵਾਈ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 76,000 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਰੀਬ 25 ਫੀਸਦੀ ਭਾਰਤੀ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੋਰੱਕੋ, ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ, ਨਾਈਜੀਰੀਆ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਗੰਗਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਜੰਗ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਸਾਂ ਵੀ ਮਰਨ ਲੱਗ ਪਈਆਂ ਹਨ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮੀਸ਼ਾ ਅਰਸ਼ਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਇੱਥੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਆਏ ਸਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਫੀਸਾਂ ਅਤੇ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਦੇ ਖਰਚੇ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ। ਅਰਸ਼ਦ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਏਰੋਸਪੇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਰਕਿਵ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਵਿਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰੂਸ ਨ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਾਰਕੀਵ ‘ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਰੂਸ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚਾਲੇ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਪਣੇ ਹੋਸਟਲ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਬਣੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਰਸ਼ਦ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਦੂਤਘਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਿਚ ਕੋਈ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਉਸ ਨਾਲ ਬੁਰਾ ਸਲੂਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਖਾਰਕੀਵ ‘ਚ ਆਪਣੇ ਮਾੜੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤੀ ਦੂਤਘਰ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੀ ਬੱਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਉਥੋਂ ਟਰਨੋਪਿਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਬੱਸ ਵਿਚ ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਵੀ ਖੋਖਲਾ ਦੱਸਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1476 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਉਥੋਂ ਕੱਢਿਆ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲੇਵੀਵ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਦੂਤਘਰ ਨੇ ਤਾਂ ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਅਰਸ਼ਦ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਬਕਵਾਸ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਝੂਠ ਹੈ।
ਯੂਕਰੇਨ ‘ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚਹੇਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਰਨ ਲਈ ਛੱਡਿਆ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਨੇ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਕੀਤੀ ਮਦਦ
