ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਸੜਕੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ E85 ਅਤੇ E100 ਫਲੈਕਸ ਫਿਊਲ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਨਿਯਮ, 1989 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਨ ਦੀ ਅਧਿਸੂਚਨਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੋਧ ਤਹਿਤ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਕਾਸੀ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਬੰਧਤ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਸ ਪਹਿਲ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬਦਲਵੇਂ ਈਂਧਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਈਂਧਨ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ।
ਈ85 ਫਲੈਕਸ ਫਿਊਲ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 85 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਐਥਨੌਲ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਪੈਟਰੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਈ100 ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਐਥਨੌਲ ਆਧਾਰਿਤ ਈਂਧਨ ਹੈ। ਇੱਥੇ ‘ਈ’ ਦਾ ਅਰਥ ਐਥਨੌਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਗਿਣਤੀ ਈਂਧਨ ਵਿੱਚ ਐਥਨੌਲ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫਲੈਕਸ ਫਿਊਲ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਵਾਲੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਐਥਨੌਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਿਸ਼ਰਣਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲ ਸਕਣ। ਇਸ ਲਈ ਵਾਹਨ ਦੇ ਇੰਜਣ, ਈਂਧਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਐਥਨੌਲ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਈਂਧਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਐਥਨੌਲ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਢੰਗ ਅਤੇ ਵਰਤੇ ਗਏ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਗ੍ਰੀਨਹਾਊਸ ਗੈਸਾਂ ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਈ85 ਅਤੇ ਈ100 ਈਂਧਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਤਿਆਰ ਅਤੇ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਮ ਪੈਟਰੋਲ ਵਾਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਈਂਧਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਈ10 ਜਾਂ ਈ20 ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਵਾਹਨ ਦਾ ਈ85 ਜਾਂ ਈ100 ਲਈ ਵੀ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਨਵੀਂ ਅਧਿਸੂਚਨਾ ਤਹਿਤ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਲਈ ਈ85 ਜਾਂ ਈ100 ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਾਹਨ ਦੀ ਈਂਧਨ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਬਾਰੇ ਸਟਿੱਕਰ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਗਾਈਡ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬਾਇਓਡੀਜ਼ਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੁਝ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸੋਧੇ ਹੋਏ ਨਿਯਮ ਸਰਕਾਰੀ ਰਾਜਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਮਿਤੀ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ।