ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਭਾਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਵਿਕਾਸ ਚਾਰਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਖਾਮੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਖੋਜ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ 75 ਲੱਖ ਬੱਚੇ ਅਜਿਹੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੇ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਆਮ ਹੈ, ਪਰ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਚਾਰਟ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਬੁਲੇਟਿਨ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿਹਤ ਸਰਵੇਖਣ-5 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਕੁੱਲ 2,09,043 ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 24,888 ਬੱਚੇ, ਯਾਨੀ ਲਗਭਗ 11.9 ਫ਼ੀਸਦੀ, WHO ਦੇ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਆਮ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਪਰ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਿਕਾਸ ਚਾਰਟ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਆਮ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ।
ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਪੁਰਾਣੇ ਚਾਰਟਾਂ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਭਾਰ ਦੀ ਸੀਮਾ ਦਾ ਉੱਪਰਲਾ ਹਿੱਸਾ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ WHO ਦੇ ਨਵੇਂ ਮਿਆਰ ਅਪਣਾਏ ਸਨ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਚਾਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਚਾਰਟ ਮਾਂ-ਬੱਚਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਖਾਮੀ ਦਾ ਅਸਰ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਿਕਾਸ ਚਾਰਟਾਂ ਨੂੰ WHO ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਭਾਰ ਵਾਲਾ ਨਾ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇ।
