ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਡਰੱਗ ਸਟੈਂਡਰਡ ਕੰਟਰੋਲ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਮਈ 2026 ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਮਾਸਿਕ ਗੁਣਵੱਤਾ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 159 ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ “ਸਟੈਂਡਰਡ ਕੁਆਲਿਟੀ ਦੇ ਨਹੀਂ” ਭਾਵ ਮਿਆਰੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਤੋਂ ਘੱਟ ਪਾਏ ਗਏ।
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਕੇਂਦਰੀ ਡਰੱਗ ਲੈਬਾਰਟਰੀਆਂ ਨੇ 46 ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਡਰੱਗ ਟੈਸਟਿੰਗ ਲੈਬਾਰਟਰੀਆਂ ਨੇ 113 ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਪੂਰੇ ਨਹੀਂ ਪਾਏ। ਮਈ 2026 ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਤੋਂ ਨਕਲੀ ਯਾਨੀ ਨਕਲੀ ਦਵਾਈ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਨਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਹ ਦਵਾਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਖਿਲਾਫ ਡਰੱਗਜ਼ ਐਂਡ ਕਾਸਮੈਟਿਕਸ ਐਕਟ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਕਿਸੇ ਦਵਾਈ ਨੂੰ NSQ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਿਰਧਾਰਤ ਗੁਣਵੱਤਾ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੀਡੀਐਸਸੀਓ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਨਤੀਜੇ ਸਿਰਫ਼ ਜਾਂਚੇ ਗਏ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬੈਚਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਹਨ। ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਉਸੇ ਦਵਾਈ ਦੇ ਦੂਜੇ ਬੈਚਾਂ ਜਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ‘ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਕੋਈ ਆਮ ਸਿੱਟਾ ਨਹੀਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰੀ ਡਰੱਗ ਸਟੈਂਡਰਡ ਕੰਟਰੋਲ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਾਜ ਦੇ ਡਰੱਗ ਰੈਗੂਲੇਟਰਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਅਜਿਹੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਬਾਕਾਇਦਾ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਹਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਣ।
