ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ (TMC) ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੱਲ ਰਹੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰਿਮ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਫਿਲਹਾਲ ‘ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ’ ਨਾਮ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ‘ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਘਾਹ’ (Flowers & Grass) ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਵਿਰੋਧੀ ਧੜੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ TMC ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਰਤ ਕੇ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਲੜ ਸਕਣਗੇ।
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ 18 ਸਤੰਬਰ ਸਵੇਰੇ 11 ਵਜੇ ਤੱਕ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਪਸੰਦੀਦਾ ਨਾਮ ਅਤੇ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਮੁਫ਼ਤ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੱਸਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਅਲਾਟ ਕਰੇਗਾ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਧੜਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵੱਖਰੇ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਹ ਚਾਹੁਣ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ‘ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ’ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਬੰਧ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋਵਾਂ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਮੁਫ਼ਤ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਖਰੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਫਿਲਹਾਲ ਅੰਤਰਿਮ ਹੈ। ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ‘ਤੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ, TMC ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਵੇਲੇ ਦੋ ਵਿਰੋਧੀ ਧੜੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਧੜਾ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਧੜਾ ਰਿਤਾਬ੍ਰਤ ਬੈਨਰਜੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਧੜੇ ਨੇ ਅਰੂਪ ਰਾਏ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵਜੋਂ ਅੱਗੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਧੜੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਸਲ TMC ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਕੰਟਰੋਲ, ਪਾਰਟੀ ਅਹੁਦੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨਾਮ ਤੇ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ‘ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ Election Symbols (Reservation and Allotment) Order, 1968 ਦੇ ਪੈਰਾ 15 ਤਹਿਤ ਵਿਚਾਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਹਿਤ ਕਿਸੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਅਤੇ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਨੰਦੀਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਰੇਜੀਨਗਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟਾਂ ਲਈ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ TMC ਧੜਿਆਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਕੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕਾ ਦੇਣ ਅਤੇ ਵੋਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਲਝਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਫਿਲਹਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧੜੇ ਨੂੰ ਨਾ ਦੇਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ TMC ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਧੜਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਵਾਲੇ ਧੜੇ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਡੇਰੇਕ ਓ’ਬ੍ਰਾਇਨ ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਪੱਖ ਰੱਖਿਆ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਰਿਤਾਬ੍ਰਤ ਬੈਨਰਜੀ ਖੁਦ ਆਪਣੇ ਧੜੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧੜੇ ਤੋਂ ਵਾਧੂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵੀ ਮੰਗੇ ਸਨ। ਦੋਵੇਂ ਧੜੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਾਅਵੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੇ ਸਮਰਥਕ TMC ਨੇਤਾ ਕਲਿਆਣ ਬੈਨਰਜੀ ਨੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤਰਿਮ ਹੁਕਮ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਇਸ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪੱਖੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਵਾਲ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਧੜਾ 11 ਵਜੇ ਦੀ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਬਾਗੀ ਧੜੇ ਦੇ ਨੇਤਾ ਅਖਰੁਜ਼ਮਾਨ ਅੰਸਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧੜਾ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤਰਿਮ ਹੁਕਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਧੜਾ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰੇਗਾ।
ਫਿਲਹਾਲ ਦੋਵੇਂ ਧੜੇ TMC ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ‘ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਘਾਹ’ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਨਾਮ ਅਤੇ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੀਆਂ ਪਸੰਦਾਂ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਦੇਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਮਿਸ਼ਨ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਅਲਾਟ ਕਰੇਗਾ। ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅਸਲ ਨਾਮ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਾਰੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਦੋਂ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੋਵਾਂ ਧੜਿਆਂ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਕਰ ਲਵੇਗਾ।